Connect with us

Kültür & Sanat

Oyuncu Zenderlioğlu: Kürt kimliğim ve tiyatro çok önemli

Tiyatro sanatçısı Berfin Zenderlioğlu, Kürt sanatçılar olarak yoksunluk içerisinde bir şeyler üretmeye çalıştıklarını söyledi. “Benim için Kürt kimliğim ve tiyatro çok önemli” diyen Zenderlioğlu, geçmişte tiyatro alanındaki ayrımcılığın kendisini üzdüğünü belirtti.

Rûdaw TV’de Hevidar Zana’nın konuğu olan Kürt yönetmen, oyuncu ve eğitmen Berfin Zenderlioğlu, Kürt tiyatrosunun içinde bulunduğu durum hakkında soruları yanıtladı.

Zana ve Zenderlioğlu arasındaki söyleşi şöyle:

Hevidar Zana: Türkiye’nin en büyük kenti olan İstanbul’da sanatın tüm alanlarında Kürtleri görülebiliyor mu?

Berfin Zenderlioğlu: Yeryüzünde olmak insan için büyük bir çaresizlik derler ya; bizim için de bu coğrafyada yaşadığımız için, burada Kürt kimliğinle sanat çalışmaları içinde yer almak tabii ki zorlukları var. Bizim için de büyük bir çaresizlik. Ancak yine de negatif yaklaşıp Kürtler sanat alanında yok diyemiyorum. Bu çaresizlik ve yoksunluk içinde yine de bir şeyler üretmeye çalışıyoruz. Gerek burada İstanbul’da, gerek Diyarbakır ve Batman’da, hem Avrupa’da tiyatrocu arkadaşlarımız bir şeyler yapıyor. İzleyiciler açısından ise böyle bir kültür oturtulmalı. Bir repertuarınız olur ve her hafta seyirciler gelip izlerse böylece bir kültür oluşturulabilir. Bu aşamada zorluklar yaşıyoruz tabi.

Heidar Zana: Oyunlarınız sadece Kürtçe mi? Yani Türk ve yabancı seyirciler de gelip gösterilerinizi izliyor mu?

Berfin Zenderlioğlu: Şermola Performans için konuşabilirim. İzleyicilerimiz sadece Kürt değil. Yüzde 60 Kürt ise yüzde 40’ı diğer izleyiciler. Çünkü biz oyunlarımızda üst yazı da kullanıyoruz. Bazen İngilizce, bazen Almanca ve Türkçe’de kullanıyoruz. Bu yüzden hem Türk ve hem de yabancı izleyiciler de geliyor. Daha önce Şermola Performans burada bir sahne sahibiydi ama yaklaşık 4 yıldır maalesef artık bir sahnemiz yok. Hem buradaki politikalardan ve hem de ekonomik durumlardan ötürü sahneyi bıraktık. Ama göçebe olarak işimizi yapıyor, diğer sahnelerde oyunlarımızı sergiliyoruz. Sahnesizlik nedeniyle işimiz daha da zor ama çalışmalarımıza devam ediyoruz.

Hevidar Zana: Sahne olmaması siyasetle mi alakalı yoksa ekonomik nedenlerle mi?

Berfin Zenderlioğlu: Her ikisiyle de. Sadece ekonomi veya sadece siyasetle alakalı diyemiyoruz. Biliyorsunuz, Türkiye’de büyük bir ekonomik kaos var. Burada da tek başınıza bireysel olarak bunu yapacağım derseniz çok zor olur. Bunun dışında şimdi merkezi bir yerde yer açmak istiyoruz. Mesela yerimiz Taksim’deydi. Kürtler gelip izliyordu. Haftada üç gün Kürtçe oyunlar sergiliyorduk. Biletlerimizi Biletix’ten satıyorduk, oradan rezervasyon yapıp geliyorlardı. Fakat şimdi sahnesiz olduğumuz için zahmet olmuş.

Hevidar Zana: Eskiden daha çok sayıda tiyatro grubu vardı ama bu sayı düştü. Şimdi aktif kaç grup var?

Berfin Zenderlioğlu: Şunu söyleyeyim; şimdi artık sosyal medya da var. Çalışmalarını orada da sergileyebiliyorlar. Ama şimdi burada Teatra Jiyana Nû var ve çalışmalarını derlitoplu sürdürüyor. Şa Performans var. Ayrıca Şermola Performans çalışmalarına devam ediyor. Köln’de bir ofisimiz var, orada oyunlarımızı sergiliyoruz. Batman’da bir ofis açtık, orada da oyunlar var. Amatör gruplar da var ama daha çok lokal kalıyorlar.

Hevidar Zana: Siz bir çok Türkçe tiyatroda da yer aldınız, yönetmenlik yaptınız. Kürt bir oyuncu olarak zorluklarla karşılaştınız mı?

Berfin Zenderlioğlu: Hayır. Çünkü onlar zaten kim olduğumu biliyorlar. Benim için Kürt kimliğim ve tiyatro çok önemli. Bu kimliğimle gidiyorum. Bir oyun çıkardığımızda prömiyerinde Kürtçe konuşuyorum. Çünkü Alman veya İngiliz bir yönetmen gelip sahneye çıktığında kendi anadilinde konuşuyor.

Hevidar Zana: Hiç ırkçı bir yaklaşıma maruz kaldınız mı?

Berfin Zenderlioğlu: Evet, normal hayatta da karşılaşıyoruz. Bunu doğrudan ırkçılık olarak yüzümüze vurmasalar da bazen sözlerinin içerisinde, yaklaşımlarında kolonyalist ve milliyetçi bir yaklaşım görülüyor. Ama ben şunu savunuyorum; bir topluma girdiğimde cinsiyet eşitliği için de aynı şekilde ön plana alarak konuşuyorum. Farklı bir yaklaşım olursa tabi ki hakkımızı savunuruz.

Hêvîdar Zana: Geçen yıllarda Kürt tiyatro grupları içerisinde de bir çeşit sansür vardı. Her bir grup belli bir siyasi fikre sahip olabiliyordu. Şimdi hala yönetmen ve oyuncular içerisinde böyle bir ayrım var mı?

Berfin Zenderlioğlu: Yıllardır Şermola Performans bu tür sansürler içerisinde çalışmalarını yürüttü. Biz de çalışmalarımız içerisinde otosansür yapıyoruz ama bunun dışında Kürtler içerisinde de bir sansür var. Fakat bu yıl biz bir grupla daha rahat ilişki kurabiliyoruz. Fakat maalesef, yıllardır bu durum beni de çok üzüyor. Çünkü hala ulusal bir zihniyet oturmuş değil. Bu da bizi parçalıyor. Mesela bir örgüte bağlıysanız bir şenliğe veya festivale katılabiliyorsunuz. Fakat bağımsız tiyatro yapıyoruz, ki bizler seyircilerimize bağlıyız, düşüncemiz tiyatro üzerine, siyaset yapabilseydik zaten siyasetçi olurduk ama bu yaklaşım hala var maalesef.

Hêvîdar Zana: Kürt yönetmen ve oyuncular çok büyük bir oyun sahneleyip büyük bir performans sergileyebilecek kabiliyete sahip mi?

Berfin Zenderlioğlu: Kürt tiyatrosu için bunu söylemek pek kolay değil. Çünkü tiyatromuz o kadar güçlü değil. Evet, rejide geliştik, çok iyi oyunlarımız var. Ama hala o kadar büyük yazarlarımız yok. Mesela Kürt tiyatrosu içerisinde kaç tane dramatör seçebiliriz, kaç senaryo yazarı. Ya da iyi bir yönetmen, iyi bir kadın yönetmen. Bir de bizimki 30 yıllık bir kültür, Türkiye için söylüyorum. Biz bu kültürü elimizden geldiğince üst bir seviyeye taşımak istiyoruz. Bu nedenle Şermola Performans içerisinde bu alanları yönetmenliği, senaryoyu, oyunculuğu daha da güçlendirmek istedik. Koronavirüs pandemisi nedeniyle biz bazı çalışmalarımızı da online yürüttük.

Berfin Zenderlioğlu Kimdir?

Berfin Zenderlioğlu, Diğer Ülke Edebiyatları, Edebiyat kategorilerinde eserler yazmış bir yazardır.Aynı zamanda oyuncu,eğitmen olan Berfin Zenderlioğlu Bitlis doğumludur.

 İstanbul Üniversitesi Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Bölümü mezunudur.

Berfin Zenderlioğlu, akademik alanda da çalışmalarını sürdürüyor ve Kadir Has Üniversitesi’nden sonra Yeditepe Üniversitesi’nde de oyunculuk dersi veriyor.

Berfin Zenderlioğlu kitapları; Avesta Yayınları aracılığıyla kitapseverlerle buluşmuştur.

Berfin Zenderlioğlu tarafından yazılan son kitap “Reşe Şeve”, Avesta Yayınları tarafından okurların beğenisine sunulmuştur.

FACEBOOK Yorumları:
Devamı…
Yorumunuz

Cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.